Instytucje Unii Europejskiej

  

    Struktura władzy w Unii jest szczególna. Nie występuje tu bowiem ściśle określona podległość różnych instytucji. Organy Unii w poszczególnych sprawach przedstawiają własne stanowisko i po serii konsultacji wypracowywana jest ostateczna decyzja.

 

Rada Europejska - Naczelny Organ Polityczny

Powstała w 1974 roku podczas spotkania szefów rządów w Paryżu. Żaden traktat wspólnotowy nie wypowiada się ściśle o funkcjonowaniu tego organu. Jednak Rada Europejska może być uznana za najważniejsze forum decyzyjne UE, bo tworzą ją szefowie rządów i głowy państw członkowskich. A tylko oni mogą podjąć kluczowe decyzje dla Piętnastki. To właśnie w tym gremium podpisuje się najważniejsze dokumenty organizacji (np. Traktat z Nicei), tu też wyznacza się ogólne kierunki działania Wspólnot. Spotkania Rady Europejskiej odbywają się, co pół roku, kończąc przewodnictwo w Unii danego kraju.

więcej  

 

Rada Unii Europejskiej (Bruksela)

Powstała w 1974 roku, sprawuje najwyższą władzę w Unii Europejskiej.  Reprezentuje interesy państw członkowskich w Unii. Delegowani do niej są ministrowie z poszczególnych krajów. W zależności od tematu obrad są to ministrowie spraw zagranicznych, wewnętrznych, rolnictwa i inni. Rada UE jest jej organem decyzyjnym i ustawodawczym. Decyzje podejmuje w zależności od sprawy: zwykłą większością, większością kwalifikowaną (tutaj obowiązuje tzw. ważony podział głosów - każde państwo ma liczbę głosów zależną od liczby ludności) lub jednomyślnie. Teraz jednak proponuje się, by odejść od jednomyślności, zwłaszcza w perspektywie poszerzenia UE, gdyż Wspólnoty mogłyby po prostu ulec paraliżowi. Jednak państwa są temu bardzo niechętne, obawiają się, że stracą swoje przywileje (np. Francja boi się, że inne państwa mogłyby zabrać jej dotacje dla rolnictwa).

więcej 

 

Parlament Europejski (Strasburg)

Powstał w 1957 roku jako Europejskie Zgromadzenie Parlamentarne, które w 1962 roku przemianowano na Parlament Europejski. Od 1979 roku obywatele państw członkowskich wybierają swoich reprezentantów w głosowaniu bezpośrednim. Wcześniej deputowanych delegowały parlamenty narodowe. Liczba ludności decyduje o tym, ilu wybiera się w danym kraju (najwięcej w Niemczech - 99). Krytycy Unii uważają, że Parlament ma zdecydowanie za małe uprawnienia, szczególnie dlatego że jest jedynym organem wybieranym bezpośrednio przez obywateli. Przez długi czas pełnił on w zasadzie wyłącznie funkcje doradcze. Teraz uczestniczy w uchwalaniu prawa wspólnotowego i budżetu UE. Jednak i w tym wypadku jego rola jest znacznie ograniczona, zwłaszcza w porównaniu z uprawnieniami parlamentów narodowych.  

więcej  

Komisja Europejska (Bruksela)

Powstała w 1967 roku. Uznawana jest za rodzaj rządu europejskiego, jednak jej uprawnienia jako organu wykonawczego Unii są daleko mniejsze niż uprawnienia rządu państwowego. W jej skład wchodzą funkcjonariusze międzynarodowi (czyli osoby niezależne od rządów państw, z których pochodzą). Wybiera ich Rada Unii Europejskiej, a zatwierdza Parlament. Kadencja trwa 5 lat.Traktat Nicejski zwiększył liczbę jej członków po poszerzeniu, jednak nie może być ich więcej niż 27. Na czele Komisji stoi jej Przewodniczący (obecnie Romano Prodi), który trochę na wyrost nazywany jest unijnym premierem. Komisja ma szereg uprawnień ponadnarodowych. Np. kontroluje wykonanie prawa wspólnotowego przez państwa, organy UE i inne pomioty, ma prawo inicjatywy ustawodawczej (składa propozycje aktów prawnych Radzie UE, bez których Rada nie może podejmować decyzji), wydaje akty prawne o charakterze wykonawczym, kontroluje wykonanie unijnego budżetu i zarządza funduszami wspólnotowymi.

więcej  

 

Europejski Trybunał Sprawiedliwości (Luksemburg)

Powstał w 1953 roku jako organ orzekający Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali Jest stałym organem sądowniczym UE. Składa się z 15 sędziów. Rozstrzyga spory dotyczące interpretacji prawa wspólnotowego i jego stosowania. Wydaje też opinie prawne. Stroną sporu przed Trybunałem może być: organ Unii, państwo Unii, osoba fizyczna lub prawna z państwa członkowskiego. Od 1989 roku przy Trybunale istnieje Sąd Pierwszej Instancji, który zajmuje się zwłaszcza sprawami, których stroną są osoby fizyczne lub prawne. Od jego decyzji można się odwołać do Trybunału Sprawiedliwości.

więcej  

 

Europejski Bank Centralny

więcej  

Trybunał Obrachunkowy (Luksemburg)

Sprawuje kontrolę nad dochodami i wydatkami Unii. Informacje pokontrolne o ich wysokości przekazuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej. W skład Trybunału wchodzi 15 członków (po jednym z każdego kraju członkowskiego). Ich kadencja trwa 6 lat.

więcej  

Komitet Ekonomiczno-Społeczny

więcej  

Komitet Regionów

więcej  

Rzecznik Praw Obywatelskich

więcej  

Europol

więcej  

Powered by KrejZii

© 2003-2005

 

 

Powrót